Dự án Thành phố Minh bạch tại Việt Nam

ninh-thuan

Dự án thành phố minh bạch tại Việt Nam được thực hiện trên cơ sở hợp tác giữa tổ chức Hướng tới Minh bạch (TT) và Uỷ ban Nhân dân (UBND) tỉnh Ninh Thuận, bắt đầu từ năm 2014.

Dự án ra đời như thế nào?

Trong Chương trình Việt Nam của tổ chức Minh bạch Quốc tế (TI) giai đoạn 2013 – 2015,  TT, cơ quan đầu mối quốc gia của TI tại Việt Nam, đặt mục tiêu thúc đẩy việc thực hiện các sáng kiến phòng, chống tham nhũng ở cấp địa phương.

Trong hội nghị bàn tròn về Đối thoại phòng chống tham nhũng năm 2012, TT đã giới thiệu sáng kiến Thành phố Minh bạch tới các đại biểu tham dự. Trong dịp này, đại diện của tỉnh Ninh Thuận đã bày tỏ thiện chí muốn phối hợp với TT thực hiện sáng kiến này tại địa phương mình.

Với quyết tâm tăng cường tính minh bạch, UBND tỉnh Ninh Thuận đồng ý trở thành đối tác của TT trong việc thực hiện thí điểm dự án thành phố minh bạch tại tỉnh.

Sáng kiến Thành phố Minh bạch tại Thành phố Martin, Slovakia

Được trao Giải Dịch vụ công năm 2011 của Liên Hợp Quốc, sáng kiến Thành phố Minh bạch của thành phố Martin, Slovakia là thành công điển hình trong việc tăng cường tính minh bạch và trách nhiệm giải trình ở cấp địa phương, bao gồm:

· Tiến hành những biện pháp cụ thể nhằm tăng cường tính minh bạch và giảm thiểu nguy cơ tham nhũng trong các hoạt động hành chính công của thành phố.

· Chi phí công được tiết kiệm một cách đáng kể thông qua việc áp dụng phương thức đấu thầu điện tử và hiệu quả hành chính công được nâng cao một cách rõ rệt.

· Người dân chủ động giám sát hiệu quả hoạt động của chính quyền địa phương thông qua các cổng thông tin điện tử và các buổi gặp gỡ trực tiếp với đại diện chính quyền thành phố.

· Tăng cường tính minh bạch và thu hút các nhà đầu tư đến với thành phố Martin.

Nét tương đồng với Việt Nam

Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh chủ trương phân cấp, phân quyền và thực hiện chiến lược quốc gia về phòng, chống tham nhũng, kinh nghiệm của thành phố Martin mở ra một hướng đi trong việc xây dựng các giải pháp phù hợp nhằm tăng cường minh bạch và trách nhiệm giải trình ở cấp địa phương.

Nỗ lực này sẽ góp phần quan trọng vào việc xây dựng bộ máy chính quyền địa phương minh bạch, có trách nhiệm và hiệu quả ở Việt Nam.

Quan hệ đối tác giữa TT và UBND tỉnh Ninh Thuận

Hai bên đã gặp gỡ và thảo luận công tác chuẩn bị để thực hiện thí điểm dự án Thành phố Minh bạch tại tỉnh Ninh Thuận, trên cơ sở Biên bản ghi nhớ giữa TT và UBND tỉnh Ninh Thuận.

Văn phòng Phát triển Kinh tế tỉnh Ninh Thuận (EDO) được phân công hỗ trợ UBND tỉnh và TT thực hiện dự án. EDO được UBND tỉnh Ninh Thuận thành lập năm 2012 để đảm nhiệm vai trò cơ quan đầu mối cấp tỉnh trong việc:

  • Huy động và thu hút đầu tư.
  • Tiếp nhận và hỗ trợ các doanh nghiệp đang tồn tại và mới thành lập trong việc nộp hồ sơ dự án đầu tư thông qua cơ chế “một cửa.”

Dự án Thành phố Minh bạch tại tỉnh Ninh Thuận

Dự án gồm hai giai đoạn:

Giai đoạn 1: Đánh giá tính minh bạch trong 5 lĩnh vực chính sách; đưa ra các khuyến nghị và giải pháp cụ thể, phù hợp nhằm tăng cường tính minh bạch trong các lĩnh vực chính sách được đánh giá.

Giai đoạn 2: Triển khai thực hiện các khuyến nghị, giải pháp trong một hoặc một số lĩnh vực đã được lựa chọn ở Giai đoạn 1.

Giai đoạn 1 : Đánh giá tính minh bạch

Tháng 7 năm 2014, UBND tỉnh Ninh Thuận quyết định thực hiện đánh giá 5 lĩnh vực chính sách, bao gồm:

  1. Quản lý và sử dụng tài sản công, bao gồm cho thuê, bán và quản lý các cơ sở, thiết bị làm việc và các phương tiện của Nhà nước
  2. Tuyển dụng công chức
  3. Các chính sách quản lý và hỗ trợ doanh nghiệp, đặc biệt là những chính sách liên quan đến các chỉ tiêu trong Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI), bao gồm các chính sách về tiếp cận đất đai, tiếp cận tín dụng và mua sắm công
  4. Cải cách thủ tục hành chính liên quan đến doanh nghiệp, bao gồm: đầu tư, xây dựng và đất đai
  5. Sử dụng đất:
    • Giải quyết các khiếu nại, tố cáo về đất đai
    • Xây dựng quy hoạch tổng thể và chi tiết, quy hoạch xây dựng

Phương pháp đánh giá

Phương pháp đánh giá do TT phát triển với sự đồng ý của UBND tỉnh Ninh Thuận có các trọng tâm nghiên cứu như sau:

  • Tính minh bạch: Dự án đánh giá tính minh bạch trong các lĩnh vực chính sách đã được lựa chọn thông qua nghiên cứu các chính sách, pháp luật và các quy định hiện hành, cũng như việc áp dụng, triển khai trong thực tế. Dự án không đánh giá công tác quản lý tổng thể hoặc tính minh bạch trong các lĩnh vực chính sách khác.
  • Thông tin được tài liệu: Dự án sẽ sử dụng các thông tin đã được tài liệu hóa dưới dạng văn bản in hoặc văn bản điện tử hoặc được thể hiện/lưu trữ trên mạng, đồng thời thu thập thông tin bằng cách thực hiện phỏng vấn sâu, thảo luận nhóm và họp mặt với các bên liên quan.
  • Cấp tỉnh: Dự án đánh giá việc thực hiện minh bạch ở cấp tỉnh, không đánh giá các quy định cũng như việc đảm bảo minh bạch ở cấp huyện và xã.
  • Sự cam kết của các bên kiên quan: Dự án đặc biệt quan tâm đến
    • Kết hợp và cân bằng lợi ích của các bên liên quan chính.
    • Huy động sự tham gia của đại điện các phòng, ban và các cơ quan cấp tỉnh.

Kết quả đánh giá

Nhóm đánh giá bao gồm tám thành viên là các chuyên gia trong các lĩnh vực quản trị, hành chính công, đất đai và kinh doanh đã tiến hành đánh giá từ tháng 10/2014.

Báo cáo đánh giá đưa ra các phát hiện quan trọng về điểm mạnh và những điểm cần cải thiện trong:

  • Các quy định và chính sách của tỉnh về tính minh bạch.
  • Việc thực hiện, đảm bảo và tăng cường minh bạch trong các lĩnh vực chính sách được đánh giá.

Đồng thời, báo cáo cũng đưa ra những khuyến nghị và giải pháp khả thi nhằm phát huy điểm mạnh và cải thiện những điểm yếu còn tồn tại.

Trong suốt quá trình đánh giá, các cán bộ nòng cốt của tỉnh đã tích cực tham gia, hỗ trợ hoạt động của nhóm chuyên gia. Qua đó, các cán bộ được bồi bổ thêm kiến thức về tính minh bạch và tầm quan trọng của tính minh bạch trong công tác quản trị.

Dựa trên các khuyến nghị và giải pháp đề xuất trong báo cáo đánh giá, TT phối hợp cùng UBND tỉnh, Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Ninh Thuận và EDO xác định sáu nhóm giải pháp phù hợp để triển khai thực hiện trong giai đoạn 2016-2017, bao gồm:

  1. Tăng cường Quản lý Nhà nước về công khai, minh bạch.
  2. Tăng cường công khai thông tin theo khuôn khổ pháp lý hiện hành.
  3. Tăng cường vai trò của EDO với tư cách đơn vị một cửa liên thông đối với các thủ tục hành chính trong lĩnh vực đầu tư, xây dựng và đất đai.
  4. Cải tiến các chính sách quản lý và hỗ trợ doanh nghiệp.
  5. Cải cách thủ tục hành chính liên quan đến doanh nghiệp.
  6. Tăng cường công khai, minh bạch trong công tác quản lý (lập quy hoạch, kế hoạch) sử dụng đất; quy hoạch xây dựng và giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai.

Giai đoạn 2: Thực hiện dự án Tăng cường công khai, minh bạch hướng tới một môi trường kinh doanh và đầu tư hiệu quả hơn tại Ninh Thuận”

Các hoạt động cụ thể của dự án trong giai đoạn 2 bao gồm:

  • Xây dựng quy trình thủ tục hành chính về đầu tư và kinh doanh.
  • Rà soát và hoàn thiện các quy định của tỉnh Ninh Thuận liên quan đến EDO nhằm tăng cường chức năng và vai trò của cơ quan này với tư cách đơn vị một cửa thông tin về thủ tục hành chính và chính sách hỗ trợ.
  • Xây dựng kế hoạch nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ trực tiếp tham gia công tác thực hiện thủ tục hành chính và chính sách hỗ trợ cho doanh nghiệp và nhà đầu tư.
  • Thực hiện kế hoạch nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ.
  • Xây dựng sổ tay hướng dẫn thủ tục đầu tư và chính sách hỗ trợ các nhà đầu tư và doanh nghiệp tại tỉnh Ninh Thuận.
  • Tiêu chuẩn hóa các quy trình và kênh yêu cầu và cung cấp thông tin thông qua EDO.
  • Nghiên cứu tính khả thi của việc xây dựng cơ sở dữ liệu trực tuyến các thông tin về đầu tư, xây dựng và đất đai.
  • Xây dựng cơ sở dữ liệu trực tuyến các thông tin về đầu tư, xây dựng và đất đai (dựa vào kết quả của nghiên cứu khả thi).

 

Copyright © 2019 Towards Transparency